Uğur Derin Dondurucu
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
PAYLAŞ

Dış ticarette endeksler

14 Eylül 2020 Pazartesi 10:21 Güncelleme : 14 Eylül 2020 Pazartesi 10:21

Bu haftaki yazımda, geçen hafta içerisinde açıklanan iki adet dış ticaret ile ilgili endeks sonuçlarını işleyeceğim. Bunlardan birincisi, İstanbul Sanayi Odası tarafından açıklanan Ağustos ayı “İhracat İklim Endeksi” iken, bir diğeri ise TÜİK tarafından açıklanan Temmuz ayı “Dış Ticaret Endeksleri”

İHRACAT İKLİM ENDEKSİ

İSO tarafından hazırlanan İhracat İklim Endeksi'nde 50 puan temel kriter. 50’nin altı olumsuz olarak yorumlanırken, 50 üzeri olumlu olarak yorumlanmakta.

ÖNCESİNDE, küresel salgının ülkemizde ortaya çıkışından bir ay önceki ay olan şubattan başlayarak, sürecin aylık bazdaki performanslarını görelim. Sonrasında ise Ağustos ayını değerlendirip sonraki aylara ilişkin öngörülerimi paylaşayım.

 

  • Şubat : 50,4

  • Mart : 35,7

  • Nisan : 19,1

  • Mayıs : 34,1

  • Haziran : 47,5

  • Temmuz : 53,0

  • Ağustos : 52,4

     

Nisan ayında dibi gören endeks; mart, nisan mayıs ve haziran dönemlerinde 50 puanın altında kalırken, temmuz ayında 7 ay içerisinde, 53 puanla zirveyi görmüş. Ağustos ayında, temmuz ayına göre 1,2 puan düşmüş olsa bile 52,4 ile 50 puanın üzerinde kalmayı başardığını görebiliyoruz.

PEKİ YA SONRAKİ AYLAR?

Madem ki ihracat, direkt olarak dış taleple ilgili bir durum. O zaman genel bir değerlendirme yaparsak, mart nisan ve mayıs aylarında ihracatımızın büyük bir bölümünü oluşturan Avrupa pazarında ciddi problemler olduğunu görüyorduk. İhracatımızda önemli bir yeri olan ABD içinde aynı vurguyu yapabiliriz. Özellikle (nisan mayıs ve haziranda) bu olumsuz durum direkt olarak ihracatımıza yansıdı

KÜRESEL SALGIN

Maalesef ki Kovid-19 başlangıç aşamasında, küresel ölçekte insanların ilk baştaki kaygıları ve hükümetlerin kısıtlama politikaları üst seviyede olmasına rağmen, şimdi ki durum ise insanlarda anlaşılmaz bir rahatlık ve hükümetlerin kısıtlamaları kaldırması veya büyük ölçekte azaltmasını görüyoruz. Şu an için ikinci kez Kovid-19’un küresel ölçekte zirveye doğru ilerlemesi, ilerleyen dönemlerde ihracattaki olumlu havayı söndürebilir. Yaşayıp göreceğiz.

DIŞ TİCARET ENDEKSLERİ

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı temmuz ayına ait dış ticaret endekslerine göre,

  • İhracat birim değer endeksi, temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,6 azaldı

  • İhracat miktar endeksi, temmuz ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 4,1 azaldı.

  • İthalat birim değer endeksi, temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,4 azaldı.

  • İthalat miktar endeksi, temmuzda bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 3,1 arttı.

İhracat özelinde bir yorumlama yapmak istersek, hem ihracatımız miktar bazında düşüyor hem de ihracatçı olarak sattığımız ürünlerin fiyatları düşüyor.

SONUÇ: İhracatta miktar artışı mı önemli? Yoksa sattığın ürünün fiyatındaki artış mı önemli? Dış ticaret politikaları oluşturulurken, ikinci sorunun cevabına evet dendiğinde ihracattaki yapısal dönüşümün ilk ayak seslerini duyacağız.

Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün