Uğur Derin Dondurucu
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
PAYLAŞ

Dünyada Varlığını Sürdüren Dinler

7 Ağustos 2020 Cuma 00:06 Güncelleme : 7 Ağustos 2020 Cuma 00:06

Bugün dünyada, mezhepler hariç irili ufaklı 35'in üzerinde dinin varlığını sürdürdüğü biliniyor. Bu dinlerden pek çoğu, mensup sayısı 1 milyon  ile 7 milyon arasında değişen dinlerdir. Biz, sayısı 35'i aşan dinlerden, dünyanın en büyük dinleri olarak gösterilen  Hristiyanlık, Müslümanlık, Hinduizm (Brahmanizm), Budizm, Taoizm, Konfüçiyanizm ve Musevilik dinleri üzerinde duracağız. Mensup sayısı en fazla olan Hıristi- yan’lıktan(2,5 milyar üzerinde) başlayarak  mensup sayısı  1 milyon civarında olduğu sanılan Taoizm Dinine kadar  7 dini inceleyeceğiz. Tabi incelemekten ziyade  çok çok kısa olacak şekilde sadece özetin özeti diyebileceğimiz şekilde bir tanıtım yapmakla yetineceğiz.

1) Hristiyanlık Dini:

Hristiyanlık dini, genel olarak söylemek gerekirse,Yahudilik dini üzerine kurulan ve Yahudiliğin  tamamlayıcısı olarak tanımlanan bir dindir. Ancak sonraları,Tarsuslu Pavlosun etkisi  ve çalışmaları ile Müstakil bir din haline dönüştürülmüştür.

Hristiyanlıkta, üçlü bir Tanrı anlayışı vardır. Bazı  mezhepleri bu anlayışı kabul etmeseler de  genel de bu anlayış hakimdir. İnançlarına göre bir Baba Tanrı, O’nun oğlu İsa (Yani İsa Tanrı) ve üçüncü tanrı da Ruhul Kudüstür. İncili tebliğ eden kutsal ruh olarak da  tanımlanır.(İslamiyet’teki Melek Cebrail) bu durum, Hristiyanlıkta teslis inancının olduğu kanaatini doğurur.

Birleşmiş Milletler'in hazırladığı rapora göre bugün dünyanın nüfusu 8 milyarı aşmıştır. Bu 8 milyarın yüzde 32'si Hristiyan  nüfus olarak gösterilir. Bu orana göre dünyadaki Hristiyan nüfus sayısı 2,5 milyarı geçmektedir. Hristiyanların yaşadığı yerler ağırlıklı olarak Avrupa, Asya ve Amerika olmakla beraber dünyanın  hemen  hemen her kıta ve her ülkesinde yaşayan Hristiyan vardır. Bilindiği gibi Hristiyanların Peygamberi Hz. İsa (ki Hristiyanlara göre Allah’ın oğludur), kitapları İncil’dir. Hristiyanlar, Katolik, Protestan, Ortadoks olmak üzere 3'de mezhebe sahiptir. Ancak bazı Hristiyanların Aglenizm (Anglikan) mezhebine tabi olarak mezhep sayısının dörde çıkmasına sebep olurlar. Bazı kaynaklarda  Hristiyanlıktaki mezhep sayısını  üç gösterirken bazı kaynakların dört göstermesi bundandır. Yine bu mezhepler dışında kilise farklılığından doğan bazı Hristiyan cemaat toplulukları da vardır. Keldaniler dediğimiz Süryaniler gibi.

2) İslam Dini

Dünyanın ikinci büyük dini İslam dinidir. Şu anda dünyada 63 ülkede yaygın halde olan Müslüman- ların sayısı ise, 8 milyarı aşan, dünya nüfusunun yaklaşık % 23'ünü teşkil eden 1 milyar 750 milyon civarında bir nüfustur.

Bilindiği gibi Müslümanların Peygamberi, Sevgili Peygamberimiz Hz. Muhammed’dir. Kitabı ise, Kur'an-ı Kerim’dir. Kur'an-ı  Kerim’in bildirdiğine göre peygamberimiz Hz. Muhammed  son peygamber, Kur'an’da son ilahi kitaptır. Ve Hz. Muhammed’in peygamberliği de, Kur'an’ın hükümleri de kıyamete kadar sürecektir. İslam dinin de 100'ün  üzerinde mezhep vardır. Ancak Ehli Sünnet mezhepleri dediğimiz 4 mezhep, diğer mezhepleri, mezhep olarak kabul etmez. Bu 4 mezhebe göre geçerli olan Mezhepler, Hanefi, Hanbeli, Maliki ve  Şafi mezhepleridir. Ancak Mezhep tanımına göre, bu 4 mezhep dışındaki mezhepleri de mezhep olarak görmek gerekir. Çünkü Müslümanım diyen insanlara, siz Müslüman olamazsınız demek, doğru değildir.

Zaten İslam Ulemasının çoğunluğuna göre, kendi  inançlarını mezhep gösteren ve belli sayıya ulaşan bu inanç yolları, bu mezhepler de mezhep olarak görülür. 

3)Hinduizm (Brahmanizm) Dini

Hinduizm dini, dünyanın en büyük üçüncü dinidir. Dünya nüfusunun yaklaşık %14'üne tekabül eden ve bir milyar civarında bir nüfusa sahip olan Hinduizm, Hindistan ve civarında yaşayan insanlardan oluşur. Tarihçilerle, dinler tarihine göre Hinduizm, dünyanın en eski dinidir. Bu dinin esas adı Brahmanizm dinidir. Ancak Hintliler, kendi ırklarının dini olarak bu dini gördüklerinden dinlerine Hinduizm ismini vermişlerdir. En büyük tanrıları Brahma’dır. Kitapları da Vedalar'dır. Reenkarnasyon ve Tenasüh inancı dediğimiz ruhların insandan insana geçtiğine  ve ruhun bu tür dolaşması sonunda da olgunlaştığına inanılan ve ahiret inancı da olmayan bir dindir. Ruhun ölmediğine, bedenden bedene geçtiğine inanma vardır. Bazı inek türleri bu din mensupları tarafından kutsal sayılır. Mezhep sayısı  fazla olan dinlerden birisidir.

4) Budizm Dini

Dünyanın  dördüncü büyük dinidir. Dünya nüfusunun yaklaşık  yüzde 7'sini teşkil eder. Bu orana göre de yaklaşık dünyadaki Budist sayısı 600 milyon civarındadır. M.Ö.560 yıllarında Budanın öğretileri üzerinde kurulduğu anlaşılan bu din,daha çok, Hindistan, Nepal, Keşmir, Güney Kore, Kamboçya  bölgelerinde yerleşik bir nüfusa sahiptir. Budizm dininde de daha çok Tenasüh  inancı vardır. Bu inanca göre insan ruhu ölmez. Ölen bir insanın ruhu, dünyadaki iyi ya da kötü yaşayışına göre ve Buda’nın kurduğu düzenlemeye göre bitkiye, hayvana veya insana geçer. Ruh yeni bedeninde olgunlaştıkça derecesini yükselterek bir  üst varlığa geçer. Yani dünyadaki kötü yaşayışına göre  bitkiye geçmişse, bir üst beden olarak hayvana geçer. Orada olgunlaşmayı başarmışsa insana geçer. Yani insan ruhu asla ölmez ve bedenden bedene geçerek cezasını da çeker, olgunlaşmasını da tamamlar.

Bu bakımdan Budizm dininde de, ceza ve mükafat yeri olarak görülen ahirete  ihtiyaç yoktur. Çünkü ruhlar daha dünyada yaşarken  mükafat veya cezasını çeker. Budizm dininde bu sebeple ahiret inancı yoktur. 

5) Musevilik Dini (Yahudilik)

Musevilik, İsrailoğulları ve İbranilere dayanan bir dindir. İnsanlık tarihinde en eski  semavi din olarak bilinir. Bu ırka Yahudi isminin verilmesi ise,Yakup Peygamberin on iki oğlundan biri olan “Yahuda” isminden gelmektedir. Bu ırkın Yahuda soyundan geldiği inancı dolayısı ile İsrailoğullarına, aynı zamanda Yahudiler denilerek de gelinmiştir.

Bu ırk mensuplarına İsrailoğulları denilmesinin sebebi  ise, Yakup Peygamberin bir isminin de İsrail olmasından ileri gelir. İnançlarına göre Yakup Peygambere İsrail ismini veren Rab’leridir.Rableri tarafından Yakup Peygambere İsrail  ismi verildiği için, İsrail soyundan gelenler anlamına  karşılık,  bu ırka İsrailoğulları da  denilir.

Musevilik dini, Hz. Musa tarafından MÖ. 1200 yılları civarında yayılmaya başlayan bir dindir. Yahudiler dinlerine Musevilik dini demezler. Çünkü Musevilik dini sadece Yahudi ırkına ait bir din, Hz. Musa’nın sadece Yahudi ırkının  peygamberi, Rablerinin de yine sadece Yahudi ırkının Rabbi olarak kabul edildiği için Musevilik yerine Yahudi dini derler. Dünyadaki bütün ülkeler de onların bu görüşüne  uyarak “Yahudi Dini”  ifadesini kullanır. Aslında Yahudilik bir ırktır. Dinlerinin adı da Musevilik dinidir.

Kitapları Tevrat ismini alır. Tanrıları da Rab ismi ile anılır. Dünya nüfusunun yüzde 0.5'ini oluştururlar. Ama nedense dünyadaki bütün Yahudilerin toplam nüfusu, kaynaklara göre çok farklılıklar gösterir. 120 milyon diyen olduğu gibi, 35 milyon diyen de vardır, 15 milyon diyen de vardır. Bizim kesin kaynaklara dayanarak öğrendiğimiz, şu anda, İsrail’in nüfusunun 12 milyona yaklaştığıdır. 15 milyon civarında Amerika’da,5 Milyon Güney Amerika ve civarındaki bölgelerde, 5 milyona yakın da Avrupa, Rusya, bölgelerinde, yaklaşık 5 milyon civarında da Afrika’da yaşayan Yahudi olduğu tahmin ediliyor. Toplarsak karşımıza 40 milyonun üzerinde bir Yahudi topluluğunun olduğunu görürüz.

 6) Konfüçiyanizm Dini (Ahlak Dini)

Bir ahlak dini olarak ortaya çıkan bu dinin kurucusu, Konfüçyüs’dür. Konfüçyüs’ün MÖ.551-479 yılları arasında yaşadığı anlaşılmaktadır. Konfüçyüs, hayatı boyunca insanları ve toplumu iyiye, doğruya ve ahlaklı bir yaşamaya yöneltmeye çalışan, inandığı prensipleri yaymak için de kitap yazan bir filozoftur. Konfüçyüs, daha çok akla hitap etme yolunu tercih etmiştir. Bir filozoftur ama kendisine mistik bir hava da kazandırmıştır. Ancak metafiziğin her türünü de reddetmiştir.

Konfüçyanizm'de, insanların evlenmesi gerektiği ve sonuç olarak da dünyaya bir erkek çocuk bırakarak gitmesi inancı vardır. Konfüçyanizm dininde bu, insanların önemli bir görevi olarak görülür. Eğer kişi dünyaya bir erkek çocuk  getirmeden ölür giderse, Konfüçyanizme göre günah sayılır. Bu kuraldan amaç ise, erkek çocuğun Ata ruhlarına bir katkı sağlayacağı ve  bir koruyucu rol alacağı düşüncesidir.

Konfüçyanizm M.Ö. 140 ile 87 yılları arasında görülen ve 1912 yılına kadar da Çin'in resmi dini olarak yaşamını sürdüren bir dindir. Bu bakımdan Konfüçyanizm, geleneksel Çin inancı olarak da görülür.

Konfüçyüs’ün ahlaki ve dini bazı sözleri bugünün dünyasında da yaşamını hâlen sürdürmektedir.

7) Taoizm:

Japonya  ve Çin yöresinde,  MÖ. 6.yy'da İlahiyatçı Laozi’nin Tao De Jing adlı eserine dayandırılarak yayılan bir dindir. Bu dinin kurucusu Tao  De Jink, bir ilahi gücün temsilcisi olarak ortaya çıkmıştır ve kendisine bir kutsallık  atfetmiştir. Mensuplarına göre  Taoizm dinin amacı  kişisel ve toplumsal ahlakı düzenlemeye dayanır. Bu düzen içinde, duygular, davranışlar, insan yapısı insan akıl ve zihni gibi konular incelenir. Ve ahlaklı bir insanda bu özelliklerin nasıl olması gerektiği anlatılır.  Ama mesela ruhtan, cennet ve cehennemden, Tanrı’dan bahsediş yoktur. Bu da Taoizmin, iddia edildiği gibi, bir ilahi din olmadığını bir ahlak felsefesi, bir ahlak dini olduğunu gösterir.  

Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün