Uğur Derin Dondurucu
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
Yenigün
PAYLAŞ

Erguvan renkli halk otobüsleri kontak kapattı

21 Mart 2018 Çarşamba 10:29 Güncelleme : 21 Mart 2018 Çarşamba 10:29

Erguvan renkli halk otobüsleri kontak kapattı


İstanbul Otobüs A,Ş  tarafından işletilmekte olan 600 adet erguvan renkli halk otobüsünün 09.03.2018 tarihinde yaptıkları kontak kapatma eylemleri bu yazıyı yazmama neden oldu.
Eylemin gerekçesi “belediyeden alınan ücretlerin giderlerin çok altında kalması ve bu ücretlerin taşıma ve yakıt giderlerini karşılamaması ve her ay otobüs başına 15 bin lira zarar edilmesi” olarak gösterildi.
Aslında toplu taşım hizmeti belediyelerin temel görevleri arasında yer alan bir kamu hizmetidir. Bu hizmetin görülmesinde karlılıktan ziyade toplumun çıkarlarının gözetilmesi öncelik taşır .Hizmetin yürütülmesinde  toplumun çıkar ve ihtiyaçları doğrultusunda kent içi ulaşımın sağlıklı ve organize bir şekilde yürütülmesi amaçlanır.
Erguvan Otobüs  işletmecilerince, özellikle engelli ve  65 yaş üzeri yolcuların ücretsiz taşınmasının bu zararın oluşmasında en önemli etken olduğu öne sürülmektedir.
Oysa Aile Bakanlığı engelli ve 65 yaş üzeri vatandaşlar için belediyeler aracılığı ile halk otobüslerine ödeme yapıldığını zaman zaman kamu oyuna açıklamakta olup,bu açıklamalardan anlaşıldığına göre, engelli ve 65 yaş üzeri yolcuların  ücretsiz taşındıkları iddiaları gerçeği yansıtmamaktadır.
Kaldı ki otobüs hattı ihale edilirken ücretsiz taşınacak yolcular da sözleşmelerde belirtilmekte ve otobüs sahipleri yada işletmecileri bu koşulları kabullenerek sözleşme imzalamaktadır.
Günümüzde İstanbul,Ankara,İzmir ve tüm diğer metropol kentlerimizde halk otobüslerinin plakaları (bir anlamda otobüs hatları) milyon liralarla  el değiştirmektedir.
Alıcı olmanız halinde, zarar ettiklerini söyleyen otobüs sahiplerine plaka için  kaç milyon lira ödemeniz gerektiği çalıştıkları hattın verimliliğine göre değişecektir.
Bu durum karşısında zarar ettikleri öne sürülen halk otobüsü plakalarının (hatlarının) bu denli yüksek fiyatlardan satılabilmesinin akıl ve mantıkla açıklanması olanaklı değildir.
Zira bir otobüsün plakası için milyonlar istenmesi, özel halk otobüslerinin gerçek  kazançlarının boyutunu göstermektedir.Bu nedenle  zarar ettiği yada yeterli kazanç sağlamadığı öne sürülen bir otobüs plakasının  milyon liralardan alıcı bulması hayatın olağan akışına ve ticaretin temel ilkelerine aykırıdır.
Bunun yanı sıra ,toplu taşıma hizmeti temel görevleri arasında yer alan yerel yönetimlerin ,özellikle en verimli hatları özel halk otobüslerine yani özel sektöre  açarak kendilerine rakip yaratmalarını anlamakta güçlük çekmişimdir hep.
Toplu alım nedeniyle otobüsleri çok daha ucuza ve uygun koşullarla satın alabilen,mevcut altyapılarının sağladığı olanaklar çerçevesinde   bakım,onarım,yakıt  ve benzeri tüm diğer lojistik destek konusunda özel halk otobüsüyle kıyaslanamayacak derecede maddi avantajlara sahip bulunan yerel yönetimlerin, toplu taşım hizmetini bir otobüsü bulanan  özel şahıslardan çok daha ucuza mal edecekleri ve mevcut olanaklarıyla toplu otobüs taşımacılığında özel halk otobüslerinden çok daha fazla kazanç sağlayacakları açıktır.
12 Eylül 1980 darbesiyle oluşturulan düzen kapsamında, kamuya ait mal ve hizmetlerin özelleştirildiği bir  süreçte özel otobüs hatlarının iptalini ve kamulaştırılmasını zaten beklemiyorum.
Bu yazımla; biletli sistemde bilet kesmeyerek haksız kazanç sağlayan,engelli ve 65 yaş üzeri yolcuları taşımak istemeyen ve  en azından onların onurunu kıran tutum ve davranışlar gösteren,trafik kurallarını tamamıyla kendi çıkarlarına göre yorumlayarak kent trafiğini aksatan özel halk otobüsleri konusunda sadece bir durum tespiti yapmak istedim.

Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün