Uğur Derin Dondurucu
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
Yenigün
PAYLAŞ

“MEVSİMSEL DEPRESYON”

11 Eylül 2019 Çarşamba 08:50 Güncelleme : 11 Eylül 2019 Çarşamba 08:50

Sonbahar hüzün mevsimi olarak da bilinir. Havaların serinlemesi ile birlikte kapalı alanlara gidilecek olması bir çoğumuzu mutsuz edebilir. Güneşli güzel günlerin artık geride kaldığı, kış koşullarının gelmek üzere olduğu hatırlanır. Genel anlamda kendini mutsuz hissetme, sürekli uyku hali ve hiçbir şey yapmak istememe gibi belirtiler sizde de varsa mevsimsel depresyona girmiş olabilirsiniz. Yaza veda edip sonbahar aylarına girdiğimiz bu günlerde; havaların serinlemesi, gün ışığından daha az yararlanma, iş sorumluluklarımızın artması, hormonal değişiklikler gibi nedenler sonbahar depresyonuna yol açıyor. Gündüzler kısalmaya, havalar değişmeye, doğa hüzne bulanmaya başlıyor ve bu değişimden elbette insanlar da nasibini alıyor.
Depresif bozukluklar mevsim değişikliklerinde daha fazla görülür. Sonbaharda  mevsim değişikliğine bağlı olarak iştahsızlık, mide problemleri, saç dökülmeleri, baş ağrısı gibi bazı rahatsızlıklar görülebilir. Sıkıntı ve çaresizlik duygusu, neşesiz ve sinirli bir ruh hali, uykusuzluk veya yoğun olarak uyuma isteği, sabahları bitkin ve yorgun uyanma, halsizlik, dikkat dağınıklığı, karamsarlık, hareketlerde yavaşlama, cinsel istekte azalma, geçmişe dönük suçluluk ve pişmanlık duyguları depresyon belirtileridir ve özellikle sonbahar aylarında bu belirtilere daha sık rastlanmaktadır.
Depresyon tanısıyla tedaviye gelenlerin % 65’ini sonbahar depresyonu yaşayanlar oluşturmaktadır. Dolayısıyla tüm depresyon vakaları içinde en sık görülen türüdür. 
Gençlerde ve ailesinde depresyon öyküsü olan insanlarda daha sık görülür. Depresif duygu durumu, çökkünlük, endişe ve kaygı sıklıkla kadınlarda daha yoğun görülür. Bu sebeple sonbahar depresyonunun kadınlarda daha sık görüldüğünü diyebiliriz. Ayrıca daha önce depresyon tanısı almış kişilerde de bu dönemlerde depresyonun tekrarlama olasılığı artar. Bilhassa endişeli, karamsar ve özgüveni düşük kişiler bu mevsimde daha fazla risk taşırlar. Sonbahar depesyonun nedenlerinde biyolojik ve psikolojik sebepler üzerinde durulur. Biyolojik sebeplerde, sonbaharda güneş ışıklarının azalması mutluluk hormonunun (serotonin) salgılanmasını azaltıp, uyku hormonunun üretimini artırdığı için beyin kimyasının değişmesine ve buna bağlı olarak depresyona yol açmaktadır. Psikolojik sebep olarak, sonbaharın insanları hüzünlendirdiği söylenebilir. Ayrıca genetik olarak depresyona yatkınlık varsa sonbahar depresyonu için zemin hazır sayılır.
Mevsimsel (sonbahar) depresyondan korunmak için bazı öneriler:

  • Gün ışığından olabildiğince yararlanmak (örn. perdeleri açık tutmak)
  • Düzenli olarak egzersiz yapmak (örn. açık havada yürüyüşe çıkmak)
  • Sağlıklı beslenmeye önem vermek, enerji veren yiyecekler tüketmek (yeşillik ve meyveler)
  • Bağışıklık sistemini güçlendirmek için A, C, E vitaminlerden destek almak
  • Bol su içmek
  • Her gün ılık duş almak
  • Alkollü içecekleri aşırı tüketmemek
  • Uyku saatlerine özen göstermek, yatmadan önce sıkıntılı konulardan uzak durmak
  • Ruhsal ve bedensel olarak rahatlamayı sağlayacak etkinlikler yapmak (örn. meditasyon, yoga, gevşeme egzersizleri)
  • Kendine zaman ayırmak (tercihen olumlu faaliyetler tiyatro, sinema gibi)
  • Neşeli ve keyifli arkadaşlarla görüşmek, çünkü duygular bulaşıcıdır
  • Aile desteği almak (manevi anlamda)
  • Yeni sosyal ilişkiler kurmak
  • Dikkati başka yönlere kaydıracak uğraşlar edinmek (hobiler gibi)
  • İş sırasında molalar vermek
  • Yüksek beklentilerden kaçınmak
  • Hedefler belirlemek
  • Fiziksel ve ruhsal bakım yapmak
  • Farklı bakış açıları oluşturmak ve olumlu düşünceler geliştirmek
  • Geçmişe takılmak veya gelecekle ilgili kaygılanmak yerine anı yaşamak
  • Kısa süreli de olsa tatil yapmak
Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün