Uğur Derin Dondurucu
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
Yenigün
PAYLAŞ

Demokrasi hakkında küçük bir gezinti!

9 Şubat 2017 Perşembe 10:56 Güncelleme : 9 Şubat 2017 Perşembe 10:56

Demokrasi kelimesinin aslı, Yunanca dimokratia (δῆμος, yani dimos, halk zümresi, ahali + κράτος, yani kratia iktidar) sözcüğünden türemiştir.

Türkçe'ye, Fransızca démocratie sözcüğünden geçmiştir.

Demokrasi halkın yönetimi, halkın kendi kendisini yönetmesi anlamına gelen siyasi yönetim biçimidir.

Genel olarak, temsil, çoğunluğun yönetimi, partiler arası karşıtlık ve yarışma, alternatif hükümet şansı, kontrol, azınlık haklarına saygı gibi temel kavram ve düşüncelerle belirlenen politik sistemdir.

Demokrasi Çeşitleri

1- Doğrudan Demokrasi.

2- Yarı Doğrudan Demokrasi.

3- Temsili Demokrasi.

Demokrasi Temel İlkeleri

1- Milli Egemenlik.

2- Özgürlük ve Eşitlik.

3- Siyasi Partiler.Genel ifadesini, yöneticilerin yönetilenler tarafından seçilmesi düşüncesinden alır.

Yani yönetimle halk arasındaki ilişkilerin niteliğinde, yurttaşlar arasında ekonomik bakımdan büyük farklılıkların olmaması gerektiği görüşü kuraldır.

Bireylerin doğuştan getirilen ve sonradan sağlanan, ırk ya da mezhebe dayalı ayrıcalıkları olmaması gerektiğini savunur.

Bir eşitlik ilkesi hakimdir, demokrasi kavramında.

Yani toplumdaki iktidar sisteminin, insanlar arasındaki farklılıklara göre değil de, benzerliklere dayanması gerektiği tezi üzerine yükselen yönetim tarzıdır.

Kısaca demokrasi eşitlik ilkesine dayalı yaşam biçimidir.

Doğrudan demokrasi olarak tanımlanan ve siyasal karar alma hakkının, çoğunluk yönetimi usulleri çerçevesinde hareket eden bütün yurttaşlar topluluğu tarafından kullanıldığı yönetim tarzı ya da modeli olarak" demokrasi"; antik Yunan’da, Atina ’da doğmuştur.

Bu­nunla birlikte, nüfus artışının bir sonucu olarak ve bilgideki uzmanlaşmadan dolayı, doğrudan demokrasiyi belirleyen koşulları ve yurttaşların siyasi karar sürecine katılı­mı, modern devletlerin siyasal yapılarında gerçekleştirilemez olmuştur.

Bundan dolayı, modern demokrasi temsili demokrasi olarak bilinir.

Yurttaşların aynı hakkı kişisel olarak değil de; seçtikleri yurttaş­lara karşı sorumlu olan temsilciler aracılı­ğıyla kullandıkları yönetim tarzıdır.

Liberal ya da anayasal demokrasi olarak bilinen demokrasi de ise; bütün yurttaşların ifade ve dini inanç özgürlüğü gibi bazı bireysel ve toplu haklarını güvence altına almak üzere, çoğunluk iktidarının belirli anayasal kısıtla­malar çerçevesi içinde uygulandığı yönetim modeli olarak gelişmiştir.

Bu bağlamda, tüm yurttaşların önemli kararlara etkin bir biçim­de katılması anlamında doğrudan olan verilir.

Demokrasi ile Cumhuriyet

Cumhuriyet bir rejim, demokrasi ise cumhuriyetin uygulanış şekillerinden biridir.

Demokratik cumhuriyetin yanında dini cumhuriyet, oligarşik cumhuriyet ve sosyalist cumhuriyet biçimleri vardır.

Demokratik cumhuriyetlerde, meclisi ve ülkenin başkanını belli aralıklarla halkın seçmesi temeldir.

Bu sistem genellikle Kara Avrupa’sında kabul görmüşken örneğin İngiltere’de ülkenin başında görünüşte halkın seçmediği bir kral ya da kraliçe bulunmasına rağmen yönetim halkın elindedir (oligarşik cumhuriyet).

Bir cumhuriyetin tam demokratik cumhuriyet olabilmesi için, gönüllü birlikteliklerle birarada bulunan o ülke halklarının tüm kesimlerinin, çoğulcu özgür iradeleri ile katılımcı olarak yönetim ve denetim süreçlerine doğrudan katıldığı, demokrasiyi tüm sivil kurum, kuruluş ve kadroları ile var ettiği ve çok kimlikli, değişik inançlı ve çeşitli kültürlerin bir mozaik oluşturacak şekilde birarada yaşamasına olanak veren bir devlet yapılanmasının gerçekleştirilmesi gerekir.

Sevgili okuyucularım bugün demokrasi bahçesinde dolaştık, haftaya da anayasa için gezinti yaparız...

Demokrasinin yaşamdan eksilmediği günler dilerim.

Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün