Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün
PAYLAŞ

Tüketici Hakları -7 Tüketici Sözleşmeleri

29 Ekim 2020 Perşembe 10:46 Güncelleme : 29 Ekim 2020 Perşembe 10:46

 

Bu yazımızda tüketici sözleşmelerinin genel özelliklerinden, belli başlı tüketici sözleşmelerinin neler olduğundan bahsedeceğiz. Devam eden yazılarımızda ise önemli olanları ayrı ayrı ele alacağız.

Önce tüketici sözleşmelerinde geçen kavramlara ve süjelerin tanımlarına bir göz atalım.

Mal: Alışverişe konu taşınır eşya, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallar ile elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayri maddi malları,

Hizmet: Bir ücret veya menfaat karşılığında yapılan ya da yapılması taahhüt edilen mal sağlama dışındaki her türlü tüketici işleminin konusunu,

Sağlayıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye hizmet sunan ya da hizmet sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

Tüketici: Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla mal veya hizmeti alan gerçek veya tüzel kişiyi,

Uzaktan iletişim aracı: Mektup, katalog, telefon, faks, radyo, televizyon, elektronik posta mesajı, kısa mesaj, internet gibi fiziksel olarak karşı karşıya gelinmeksizin sözleşme kurulmasına imkân veren her türlü araç veya ortamı,

Yan sözleşme: Bir mesafeli sözleşmeyle ilişkili olarak satıcı, sağlayıcı ya da üçüncü bir kişi tarafından sözleşme konusu mal ya da hizmete ilave olarak tüketiciye sağlanan mal veya hizmete ilişkin sözleşmeyi ifade eder.

Tüketici sözleşmesi kurulmadan önce satıcı veya sağlayıcı tarafından makul bir süre önce, tüketiciye yazılı veya sesli iletişim aracılığıyla ön bilgilendirme yapması gerekir. Ön bilgilendirmenin sesli iletişim aracılığıyla yapılması durumunda tüketici sözleşmesi kurulmadan önce yazılı olarak da tüketiciye verilmesi ve bir örneğinin sözleşmeye eklenmesi gerekir.

Ön bilgilendirme ile, satıcı veya sağlayıcının adı, unvanı, varsa mersis numarası, tüketiciye sunulan ‘mal’ veya ‘hizmetin’ nitelikleri, satıcı veya sağlayıcının açık adresi ve benzeri iletişim bilgileri ile varsa satıcı veya sağlayıcının adına ya da hesabına hareket edenin kimliği, adresi, varsa diğer iletişim bilgileri, açık artırma veya eksiltme yoluyla kurulan sözleşmelerde satıcı veya sağlayıcı yerine açık artırmayı yapanın bilgilerine yer verilmesi gerekir. Keza, mal veya hizmetin tüm vergileri dâhil toplam fiyatı, niteliği itibariyle önceden hesaplanamıyorsa fiyatın hesaplanma usulü, varsa tüm nakliye, teslim ve benzeri ek masraflar ile bunların önceden hesaplanamaması halinde ek masrafların ödenebileceği bilgisi, özleşmenin kurulması aşamasında uzaktan iletişim aracının kullanım bedelinin olağan ücret tarifesi üzerinden hesaplanamadığı durumlarda, tüketicilere yüklenen ilave maliyet, ödeme, teslimat, ifaya ilişkin bilgiler ile varsa bunlara ilişkin taahhütler ve satıcı veya sağlayıcının şikâyetlere ilişkin çözüm yöntemleri, Cayma hakkının olduğu durumlarda, bu hakkın kullanılma şartları, süresi, usulü ve satıcının iade için öngördüğü taşıyıcıya ilişkin bilgiler ile cayma bildiriminin yapılacağı iletişim bilgileri, cayma hakkının kullanılamayacağı durumlar, depozitolar ya da diğer mali teminatlar, dijital içeriklerin işlevselliğini etkileyebilecek teknik koruma önlemleri ile çalışabileceği donanım bilgisi, uyuşmazlıkta başvuru yolları hakkında bilgi verilmesi gerekir.

Ön bilgilendirme ve tüketici sözleşmesinin en az 12 punto büyüklüğünde, anlaşılabilir bir dilde, açık, sade ve okunabilir bir şekilde satıcı veya sağlayıcı tarafından yazılı olarak hazırlanması gerekir. Mesafeli sözleşmelerde ise satıcı veya sağlayıcı kalıcı veri saklayıcısı üzerinde saklaması gerekir. Ön bilgilendirmeyi yaptığının ispat yükü, satıcı veya sağlayıcıdadır.

Yasada yer verilen başlıca tüketici sözleşmeleri şunlardır:

 

  • Taksitli satış sözleşmeleri,

  • Tüketici kredisi sözleşmeleri,

  • Konut finansmanı sözleşmeleri,

  • Ön ödemeli konut satış sözleşmeleri,

  • İş yeri dışında kurulan sözleşmeler,

  • Mesafeli sözleşmeler,

  • Finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmeler,

  • Devre tatil sözleşmeleri,

  • Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri,

  • Değişim sözleşmeleri,

  • Paket tur sözleşmeleri,

  • Abonelik sözleşmeleri,

  • Süreli yayın kuruluşlarınca düzenlenen promosyon uygulamalarına dair sözleşmeleridir.

 

Bir sonraki yazımızda, sözleşme sonrası tüketicinin menfaatleri hakkında bilgi verilecek, devamı yazılarda ise bu sözleşmelerden önemlileri ele alınacaktır.

KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ

27.10.2020 tarihli R.G.’de yayınlanan Cumhurbaşkanının 3134 sayılı kararıyla, 30.06.2020 tarihine kadar (bu tarih dahil) kısa çalışma yapacağını bildirerek kısa çalışma ödeneğine başvuran işyerlerinin kısa çalışma yapmasına ilişkin süre, daha önce uzatılan sürenin bitiminden itibaren geçerli olmak üzere 2 ay uzatılmıştır.

Yine Cumhurbaşkanının 3135 sayılı kararıyla da 17.11.2020 tarihinden itibaren, ahlak ve iyiniyet kuralları hariç, 2 ay daha İşçi veya İşveren tarafından fesh edilemeyeceğine karar verilmiştir.

Yazarın Diğer Yazıları
YAZARIN TÜM YAZILARINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN
Gazete Yenigün