KOBİ’lerde yenilikçi girişimcilik

Yayın Tarihi 31 Mart 2021

Birçok ülkede küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ)’ler toplam işletmelerin yaklaşık yüzde 90’ını toplam istihdamın da üçte ikisini oluşturmaktadır.

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından son yıllarda yapılan araştırma ve anketlere göre; Türkiye’deki ekonomik aktivitelerin yüzde 99.5’inin KOBİ’ler tarafından yerine getirmekte olup, bu yüzden KOBİ’lerin ulusal ekonomi ve uluslararası ağ yapılarıyla daha sağlam bağlarla bütünleştirilebilmesi için, bilgi ve iletişim teknolojilerinin KOBİ’ler arasında daha yüksek bir yayılma oranına kavuşması hedeflenmelidir.

İşletmeler için inovasyon yapmanın önemi ve sebepleri
* Pazar ihtiyaçlarına cevap verme hızı

* Ürün ve hizmet kalitesi

* Yeni ürün ve hizmet geliştirilmesi, ürün ömründeki kısalmalar

* Tüketici taleplerine göre ürün ve hizmet gelişimi

* Yeni yönetim modellerine duyulan ihtiyaçlar

* İnovasyonun sinerjik etkisi sonucu ortaya çıkabilecek kazançlar
* Faaliyetlerinin Önemi

* Verimliliğin arttırılması

*Uluslararası rekabet üstünlüğünün yaratılması

* İstihdamın geliştirilmesi

* Ödemeler Bilançosunun dengesizliğinin giderilmesi

* Ulusal ve endüstriyel alanda güvenliğin arttırılması

*İletişim ve hizmetler gibi sektörlerin gelişiminin sağlanması

* Sosyal ve beşeri kalkınmanın sağlanması

* Kaynak kullanımında etkinliğin sağlanması

* Çevrenin korunması

* Ekonomik büyüme ve kalkınmanın hızlanması

Bu unsurlar işletmelerin inovasyon girişiminde bulunmalarının önemini ve sebeplerini ortaya koymaktadır. Türkiye gibi hem ekonomik hem toplumsal olarak gelişmekte olan ülkelerde küçük ve orta ölçekteki işletmelerin ekonomiye katkılarına bakıldığında bu unsurlar (KOBİ’ler) üzerinde daha etkili olmaktadır.
Ancak yüksek rekabet ortamında pazar payını ve verimliliğini artırmaya çalışan tüm işletmeler inovasyona önem vermek zorundadırlar. İşletmeler için rekabetçilik ve verimlilik çok önemlidir. Sürdürülebilir rekabet, verimlilik için de en etkili faktör fiyattır. Teknolojik ve temel yetkinlik, yönetim ve organizasyon, firma içi öğrenme süreçleri, motivasyon, işletme unsurlarının inovasyona olan uyumları gibi etkenler de işletmenin verimliliğini ve dolayısıyla rekabet durumunun olumlu yönde etkilemektedir. “İnovasyon yeteneği, rekabetçiliği (prodüktivite artışını) sağlamakta, bu da ülkelerde yaşam standardını yükseltici etki yaratmaktadır.” (TÜSİAD, 2003;)

YENİLİK TÜRLERİ
Ürün Yeniliği
Ürün yeniliği işletmenin ilişki içerisinde bulunduğu müşteri, pazar ve diğer unsurların ihtiyaçlarının ve fırsatlarının tatmin edilmiş ihtiyaç ve fırsatlara dönüştürülmesini sağlayan temel işletme süreçlerinden biridir.

Burada önemli olan yeni olarak betimlenecek ürün yeniliği kavramının neyi kapsadığıdır. Bu değişim mevcut ürün üzerinde gerçekleştirilen mikro değişimlerden radikal ürün yeniliklerine kadar birçok sınıflandırmada ele alınabilir. Radikal ürün yeniliklerinin yüksek maliyet oluşturması, tutundurma faaliyetleri açısından risk oluşturmaları, uzun vadeli planlamalar gerektirmesinden dolayı daha az, kademeli ürün yenilikleri ise riskin az rol aldığı, Ar-Ge maliyetlerinin düşük olması, yeni üretim olanakları gerektirmemesi dolayısıyla daha fazla tercih edilmektedir.

Süreç Yeniliği
Süreç, değer katmak için üretim faaliyetleri içerisinde işleme alınan bir veya birden çok girdinin, müşteri isteklerini karşılayacak bir çıktıya dönüştürülmesini sağlayan faaliyet ya da faaliyetler kümesidir. Süreç yeniliği ise girdinin çıktıya dönüşmesine kadar geçen süreç içerisinde kullanılan araçların, teknolojilerin, yöntemlerin yenilenmesi, değiştirilmesi ve iyileştirilmesidir.

Ürün yenilikleri müşteri istekleri doğrultusunda veya hem işletme hem müşteri yararına olacak şekilde sunulan yeni değerler iken süreç yenilikleri, operasyonel verimliliği ve sürekli iyileştirmeyi arttırıcı yönde mamul veya hizmetlerin üretim ya da sunumlarındaki değişimlerdir.

Teknolojik Yenilik
“Teknoloji bir çeşit sistemdir ve teknoloji sisteminin icadının yeniliğin ilk aşamasıdır. Teknoloji sistemi yeniliğin temelini oluşturur. Teknoloji sistemi bilgidir ürün sistemi ise hizmettir.”

Teknolojik yeniliğinin üç derecesi olduğu vurgulanmıştır;

Temel yenilik, artırımsal yenilik ve yeni nesil teknoloji yenilik. Temel ve yeni nesil teknolojik yeniliğin radikal yenilikler olduğunu ve bu yeniliklerin endüstriyel yapılarda yıkıcı etkileri olduğuna değinmektedir.

Günümüzdeki işletmeler, inovasyon sürecinin merkezinde yer almaktadır. İşletmelerin verimlilik ve rekabetçilik başarısı, işletmenin temel yetkinlikleri ve teknolojik uzmanlıkları ile belirlenmektedir. Pazar içerisinde ekonomik büyümenin en etkin elemanları olan işletmeler; rekabet edebilmek ve pazarda ayakta kalabilmek ve pazar paylarını büyütmek için yeni teknolojiler geliştirmek zorunda kalmaktadır.

“Teknolojik inovasyon rekabet gücünü arttırmak için çok önemli bir başarı etkeni olarak kabul edilse de, tüm KOBİ’lerin başarılı şekilde inovasyon yapabilme kapasitelerinin olmadığı da bir gerçektir. Bunun sebebi genellikle Ar-ge’yi, yeni bir ürünün ya da hizmetin gelişimi ve pazarlama maliyetini destekleyecek mali gücü sağlamadaki başarısızlıktır”.

Organizasyon Yeniliği

organizasyon yeniliği, bir firmanın iş uygulamalarında, işyeri organizasyonunda ya da organizasyon dışı ilişkilerinde tamamen yeni veya önemli ölçüde geliştirilmiş yöntemlerin uygulanması olarak tanımlanmaktadır.

Pazarlama Yeniliği
Ürünün tasarımı ve ambalajlanması, ürünün piyasada konumlandırılması ve tutundurulması, ürün fiyatlandırması ve ürün tanıtımında yapılan değişikliklerdir. Pazarlama yenilikleri, firmanın satışlarını arttırmayı, ürünlerini yeni pazarlarda tutundurabilmeyi ve yeniden konumlandırabilmeyi, müşteri memnuniyetini arttırabilmek adına ürünlerinin müşteri ihtiyaçlarını karşılayabilmesini amaçlayan yeniliklerdir.