Haberler > Güncel

Yayın Tarihi: 31 Mart 2021 - 09:26

‘İPEKYOLU alternatif olur’

Dünya gemi trafiğinin kilit noktalarından biri olan Süveyş Kanalı’nın trafiğe kapanması alternatif yolları gündeme getirdi. ,Uzmanların çözümü ise ‘Orta koridor’ yani tarihi İpekyolu!

Kerim UĞUR / YENİGÜN - Günlük 10 milyar dolarlık işlem hacmine sahip olan Süveyş Kanalı’ndaki kaza sonrasında alternatif ulaşım yöntemlerinin ve rotaların gerekliliği bir kez daha ortaya çıktı. Kanalın çalışmadığı her gün dünya ticareti, 15 milyar dolarlık zarara uğradı. Türkiye’nin en önemli ihracat limanlarından biri olan İzmir’de ekonomi çevreleri dış ticarette yaşanan sıkıntıları gidermek için İzmir’in de içinde olduğu alternatif ihracat rotalarının oluşturulması gerektiğini vurguluyor.

KONTEYNER MALİYETİ ARTTI

Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, ihracatçılar için ihraç edilecek ürünleri üretmek kadar ihraç pazarlarına hızlı ve en uygun maliyetle ulaşmasının hayati derecede önemli olduğunu vurguladı. Pandeminin etkisi ile son bir yıldır navlun ve konteyner fiyatlarının büyük artış gösterdiğini ifade eden Eskinazi, “Pandemiden ilk çıkan ülke olan Çin ürünlerini nakletmek için dünyadaki konteyner stoklarının büyük bölümünü kullandı. Bunun sonucunda dünyada konteynere ulaşmak güçleşti ve maliyetlerde büyük artışlar oldu. Çin’in talep artışı yanında ABD’ye giden konteynerler pandemi nedeniyle tahliye edilemedi. Bugün ihracatçılarımız bir ay, 45 gün yükleme yapmak için bekliyor. AB’ye coğrafi yakınlığımız nedeniyle karayolu ile naklediliyor ve bu aşamada artış yaşandı” dedi.

DEMİRYOLU ETKİN KULLANILMALI

İzmir Alsancak Limanı’nın bu süreçte Ro-Ro trafiğine açılması da doğru bir hamle olduğuna işaret eden Eskinazi, “ Çin demir yolu hattı ayda bir ya da iki kez çalışıyor. Alışkanlık olduğu zaman rutin değişecektir. Etkili kullanmak için talep oluşması gerek. Alıcı ve satıcı tarafların birbirini ikna ederek sürece alışkanlık kazandırması gerekiyor. Tren yolu, deniz yolu ile rekabet etmesi çok olası değil. Tren yolu bir alternatif olabilir. Her şeye rağmen ihracatçılar açısından en uygun taşıma şekli halen deniz taşımacılığı olarak öne çıkıyor. Dünya ticaretinin yüzde 80’den fazlasının deniz yoluyla taşınması da bu gerçeği ortaya koyuyor” diye konuştu.


‘MUTLAKA DEĞERLENDİRİLMELİ’

Süveyş krizinin, saatlik 400 milyon dolarlık krize yol açtığı hesaplanırken, petrol fiyatlarında ve lojistik maliyetlerde ciddi artış yaşandığına dikkat çeken İMEAK Deniz Ticaret Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Öztürk, “Pazartesi sabah itibariyle geminin hareket ettirilip kanalın açılması, yüreklere su serpti” dedi.
Başkan Öztürk konuyla ilgili olarak, “Süveyş krizi, negatif boyutuyla deniz yolunun ne kadar önemli olduğunu herkese gösterirken, küresel tedarik zincirinin de çok da sağlam olmadığını bir kez daha ortaya koydu. Diğer yandan daha fazla rekabet ve kar hedefiyle inşa edilen mega gemilere hizmet verecek kanal, liman gibi altyapıların yetersiz kaldığını görmüş olduk. Dolayısıyla denizcilik sektöründe yapılacak yatırımların bilimsel yaklaşımla çok iyi analiz edilmesi, ortaya çıkacak risklerin doğru şekilde yönetilmesi gerekiyor.

PANZEHİR OLACAK

Ulaştırma ve Altyapı Bakanımız Sayın Adil Karaismailoğlu’nun da açıkladığı gibi denizyoluna alternatif olmasa bile Demir İpekyolu’nun Orta Koridoru, yüklerin bir kısmını taşıma yönünde değerlendirilmelidir. Uzakdoğu yüklerinin demir yolu ile Anadolu üzerinden Batı’ya, Avrupa yüklerinin ise Asya’ya taşınmasına yönelik yatırımlara ağırlık verilmelidir. Ancak özellikle Türkiye’nin rekabetçi sektörlerde bir üretim üssü olması, Çin-Avrupa arasında uzun lojistik ağında çıkabilecek sorunlara ve yüksek lojistik maliyetlere karşı panzehir olacaktır” diye konuştu.

“Herkesin kazanacağı proje”

Projeyi değerlendiren İzmir Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Işınsu Kestelli, ise “Tarihi İpek Yolunun Canlandırılması Projesi” yavaş ama emin adımlarla ilerleyen bir proje. Kısaca ‘Orta Koridor’ olarak adlandırılan ve Türkiye’den başlayarak Kafkaslara varan, Hazar Denizi’ni aşarak Türkmenistan ve Kazakistan’ı takiben Orta Asya ve Çin’e ulaşan Hazar Geçişli bu rota, Tarihi İpek Yolu’nun canlandırılması projesinin en önemli bileşenlerinden biri... Mevcut şartlarda bir yıl içinde Çin’den Avrupa’ya giden 10 milyon konteynerin yüzde 96’sı denizyoluyla, yüzde 4’ü de Kuzey Koridoru olarak adlandırılan Trans-Sibirya Demir yolu hattıyla taşınıyor. Orta Koridor, Avrupa ile Asya arasında bir ticaret yolu olarak Kuzey Koridoruna oranla daha hızlı ve daha ekonomik. Kuzey Koridorundan 2 bin kilometre daha kısa, iklim koşulları bakımından da daha elverişli. Ayrıca deniz yoluna kıyasla da ulaşım süresini 15 gün kısaltabilecek bir güzergâh. Orta Koridor rotası etkin kullanıldığı takdirde, halen yıllık 600 milyar Dolar tutarında olan Avrupa-Çin ticaret trafiğinden Orta Asya ülkeleri ekonomik fırsatlar elde edilir. Projenin en kısa zamanda eksiksiz olarak hayata geçmesinin tüm paydaş devletlerin yararına olacağına inanıyorum” ifadelerini kullandı.

 

“İzmir kilometre taşı olabilir”

Kaza sonrasında değerlendirme yapan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer'in "Yeni İpek Yolu" projesinin dünya ticareti için çok kıymetli olduğuna vurgu yaptı. Başkan Soyer, "Yeni İpek Yolu ile Çin yolu 12 gün kısalacak. Ayrıca, geçtiği ülkelerin ekonomisine de çok büyük katkılar sağlayacak" dedi.

Yeni İpek Yolu Projesi’nin Türkiye ayağının, doğudan batıya açılan bir kapı olduğuna vurgu yaptı. Bu projenin dünyaya çok iyi anlatılması gerektiğini belirten Soyer, "Pandemiden başımızı kaldırabilsek, bu projenin üstünde daha çok çalışacağız, tanıtımını yapacağız. Fakat pandemi nedeniyle istediğimiz gibi hareket edemiyoruz. Bu projenin, Orta Koridor'la İzmir'e ulaşmasını istiyoruz. Kara yolları, demir yolları ve limanlar dahil olmak üzere ulaştırma ağları konusunda işbirliği yapmak zorundayız. İzmirli iş insanlarının da bu projeyi benimsediğini biliyorum. . İzmir, limanları ile pekala güzergah üzerinde etkin rol üstlenebilir. Dünya ticareti, Yeni İpek Yolu'nun, içinde İzmir'in de bulunacağı Orta Koridor ile daha kısa bir güzergahı kullanılarak yapılabilir"