;
Gazete Yenigün
Son Dakika
Gazete Yenigün

“İhracattan dönen ürünlerin imha görüntüleri paylaşılsın”

Türkiye’den Avrupa ülkelerine giden gıda ürünlerinde zirai ilaç kalıntılarının artması üzerine sınırlarda denetimler sıklaşırken tüketici de, bu zehirli ürünlerin sofralarımıza ulaşıp ulaşmadığını soruyor. Gıda Mühendisi İ. Uğur Toprak, Tarım Bakanlığı’nın bu ürünlerin imha edilip edilmediğini kamuoyu ile paylaşmasını istedi

“İhracattan dönen ürünlerin imha görüntüleri paylaşılsın”

YENİGÜN Türkiye’de her yıl domates, biber, mandalina gibi yüz binlerce ton gıda ürünü ihraç ediliyor. Özellikle Avrupa ülkeleri ve Rusya sınırlarında ürünlerde pestisit, aflatoksin ve haşere kontrolü yapıldıktan sonra uygun ise ülkeye girişine izin veriliyor. 
Rusya’ya 2019 Kasım ayında ihraç edilen 370 ton mandalina, içinde canlı haşere çıktığı için Türkiye’ye geri gönderildi. Buna benzer durum daha önce çilek, domates başta olmak üzere birçok tarım ürününde de yaşanmıştı. 
İhracata konu olan bu malların ülkeye geri dönmesi sonrasında tüketici ise ilaç kalıntısı nedeniyle geri dönen ürünlere ne olduğunu soruyor. Yabancıların sofralarından geri dönen ürünleri bizim soframıza girip girmediği uzun yıllardır merak konusu olmaya devam ediyor. 


“İMHA BİLGİSİNE ULAŞAMIYORUZ”
Türkiye Mimar ve Mühendisler Odaları Birliği (TMMOB) bağlı Gıda Mühendisleri İzmir Şube Başkanı İbrahim Uğur Toprak, ürünlerin geri döndüğünde imha edilip edilmediği bilgisine ulaşılamadığını söyledi. 
Toprak, “İhracattan geri dönen ürünler, iç piyasaya sunulmadan önce kontrollerden geçirilmek zorunda. Bu kontrolleri yapmaksa Tarım ve Orman Bakanlığı’nın sorumluluğunda. Ancak Bakanlığın yaptığı kontrollerde ihracatçı firmadan ürünlerin hangi sorun nedeniyle iade edildiğine dair resmi bir belge istenmiyor.


“SOFRALARA GELME TEHLİKESİ VAR!”
İhracatçı firma iade nedenini kendisi beyan ediyor. Geri gönderilen ürünlerde ihracatçı beyanının yeterli görülmesi var olan sistemi kötüye kullanıma açık hale getiriyor. Gıda kontrol görevlileri şüphelenmediği sürece kötüye kullanımı anlamanın bir yolu yok. Eğer ihracatçı firma yanlış beyanda bulunursa bu durum, pestisitli ürünlerin iç piyasaya girmesi konusunda risk oluşturabilir. Bu da bir güvenlik zafiyetine ve kafalardaki o makul şüpheye neden oluyor. Şeffaflık ve güvenirlik adına bakanlık geri dönen her üründen numune alıp analiz yapıp incelenmelidir, firmanın beyanını esas almamalı, Bakanlık mutlaka bunu yapmalıdır” dedi. 


“MEVZUAT UYGUNSA SORUN YOK”
Toprak, geri dönen ürünlere ilişkin, “Her ülkenin mevzuatı birbirinden farklıdır. Dolayısıyla kullanılan pestisit ve miktarı da ülkeden ülkeye değişiklik arz etmektedir. İade edilen ürün ile ilgili gerekçe tam olarak bilinmeli/istenmeli ve analizleri muhakkak yapılmalıdır. Ülkemiz mevzuatına uygun ise iç piyasada satışı bir sorun teşkil etmez” ifadelerini kullandı.


GÖREN VAR MI?
Yurt dışından dönen ürünlerin iç piyasada satılıp satılmadığını, gıda mühendisleri odası yetkililerinin açıklamasının ardından İzmir Pazarcılar Esnaf Odası Başkanı Hamdin Erişen ise konuya dair, “Biz pazarcı olarak bu konunda imha edilip edilmediğini bilmiyoruz. Gören gazeteci, siyasetçi, ya da herhangi bir kimse var mı? Biz de merk ediyoruz Bu ürünler hakkında imha görüntülerinin yayımlanması şart” dedi.

“DOĞA DOSTU ÜRETİM OLMALI”
Gıda Mühendisleri Odası İzmir Şubesi'nin de desteklediği, 'Zehirsiz Sofralar Sivil Toplum Ağı'nın Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan talepleri ise şöyle:
1. Dünya Sağlık Örgütü tarafından “son derece tehlikeli”, “yüksek seviyede tehlikeli” ve “muhtemel kanserojen” olarak belirlenen ve tarımda kullanılan 13 etken madde (Difenacoum, ethoprophos, cyfluthrin, beta-cyfluthrin, zeta-cypermethrin, fenamiphos, formetanate X formetanate hydrochloride, methiocarb, methomyl, tefluthrin, zinc phosphide, glyphosate, malathion) öncelikle ve acilen yasaklansın.
2. Pestisitlerin tamamının 2030 yılına kadar yasaklanması, doğa dostu, zehirsiz yöntemlerle tarımsal üretim yapılması için Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gerekli adımlar atılsın; doğa dostu tarım yöntemleri ve bu yöntemlerle tarım yapan küçük üreticiler desteklensin; üreticileri doğa dostu, zehirsiz yöntemler kullanmaya teşvik edecek politikalar uygulansın. 
3. Türkiye'de tarım ve gıda ürünlerinde kullanılan pestisitlerle ilgili denetimler artırılsın, elde edilen denetim sonuçlarıyla ilgili şeffaflık sağlansın.

Mehmet Emin AL

Next page

Gazete Yenigün